WINDYKACJA ROLNIKÓW / GOSPODARSTW ROLNYCH

Zapłacę za trzy miesiące jak sprzedam pszenicę…. Pszenica nie obrodziła to zapłacę jak sprzedam świnie….. Świnie zachorowały i zapłacę jak sprzedam buraki…itd.  Dłużnicy – rolnicy potrafią przez wiele miesięcy zwodzić swoich wierzycieli doprowadzając tym samym do sytuacji, w której odzyskanie należności staje się bardzo trudne, a nawet niemożliwe.

Co zatem należałoby uczynić, aby transakcja nie zakończyła się bezskuteczną egzekucją? – poniżej prezentujemy kilka wskazówek dla przedsiębiorców, którzy sprzedają rolnikom towar z odroczonym terminem płatności.

Co należy zrobić przed udzieleniem kredytu kupieckiego ?

1. W pierwszej kolejności ustalić czy osoba prowadząca gospodarstwo rolne ma zaległości płatnicze wobec innych kontrahentów – można to uczynić sprawdzając listy dłużników, czy też giełdy wierzytelności.

2. Następnie sprawdzić czy kontrahent – rolnik jest faktycznym właścicielem gospodarstwa. Można to uczynić poprzez weryfikację księgi wieczystej nieruchomości za pośrednictwem Elektronicznej Księgi Wieczystej znajdującej się na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości. Szczególną uwagę należy poświęcić działom III i IV księgi wieczystej, z których wynika czy nieruchomość jest obciążona hipotekami oraz czy są z niej prowadzone egzekucje komornicze.

3. Oceniając wypłacalność rolnika należy mieć też na uwadze, że mienie rolnicze objęte jest szczególną ochrona prawną i występują liczne wyłączenia zarówno nieruchomości jak i ruchomości, z których nie można prowadzić egzekucji komorniczej (precyzyjny katalog znajduje się w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 lipca 2017 r.). Pozornie może się więc wydawać, że w skład gospodarstwa rolnego wchodzi wiele składników majątkowych, a przy ewentualnej egzekucji komorniczej nie będzie nic do zlicytowania.

Jak zabezpieczyć transakcję?

1.Przede wszystkim transakcję należy potwierdzić na piśmie – umową kupna-sprzedaży, dokumentem w-z, fakturą.

2.W treści zawieranych umów kupna – sprzedaży warto zastrzec sobie prawo własności do sprzedanej rzeczy do czasu uiszczenia zapłaty przez nabywcę (art 589 k.c.) Ważne, aby zastrzeżenie to było potwierdzone datą pewną (więcej na ten temat znajduje się w tym artykule).

3.Ze względu na szereg wyłączeń składników majątkowych z których nie można prowadzić egzekucji komorniczej warto uzyskać poręczenie osoby trzeciej np. małżonka dłużnika.

4.Przy większych kredytach kupieckich transakcję można zabezpieczyć poprzez ustanowienie zastawu na ruchomości.

5.Jeżeli kredyt kupiecki miałby być udzielany cyklicznie lub na dłuższy okres to skutecznym zabezpieczeniem może być ustanowienie hipoteki umownej na nieruchomości.

Gdy upłynął termin płatności

1.Nie można zwlekać z decyzją o podjęciu działań windykacyjnych. Przed skorzystaniem z kancelarii prawnej czy firmy windykacyjnej dobrze jest sprawdzić, czy podmiot ten ma doświadczenie w odzyskiwaniu należności od gospodarstw rolnych. Negocjacje z rolnikami nie są łatwe a prowadzenie ich oficjalnym językiem prawniczym mało kiedy przynosi oczekiwane rezultaty.

2.Ponadto rolnicy w toku dochodzenia należności często kwestionują zasadność roszczenia np. wskazując że zakupione warchlaki były chore lub nabyta pasza nie była pełnowartościowa. Istotne jest wówczas, aby osoba zajmująca się windykacją znała specyfikę działalności rolniczej i potrafiła umiejętnie odeprzeć składane przez rolnika zarzuty.

Egzekucja z gospodarstw rolnych

1. Medialne afery związane z egzekucją w gospodarstwach rolnych spowodowały, że komornicy bardzo ostrożnie podchodzą do przeprowadzenia czynności, które byłyby dotkliwe dla rolnika, przez co skuteczność egzekucji spada. Istotną rolę w postępowaniu egzekucyjnym odgrywa pełnomocnik wierzyciela, który aktywnie uczestniczy w trakcie czynności komorniczych i wskazuje komornikowi składniki majątkowe, z których należy przeprowadzić egzekucję.

2. W praktyce najskuteczniejszym sposobem egzekucji z gospodarstw rolnych jest zajęcie wierzytelności przysługujących od podmiotów, którym rolnik sprzedaje swoje towary lub usługi. Ustalenie kontrahentów rolnika nie jest łatwe i zwykle wymaga przeprowadzenia czynności terenowych przez osobę reprezentująca wierzyciela.

3. Prowadzenie egzekucji z nieruchomości rolnych napotyka wiele trudności. Po pierwsze krąg osób uprawnionych do zakupu ziemi rolnej jest ograniczony – ziemię rolną może nabyć osoba spełniająca kryteria określone w art 2a ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego Poza tym praktyka wskazuje że rolnicy przekazując gospodarstwo dzieciom często zabezpieczają swój byt poprzez wpisanie do księgi wieczystej prawa dożywocia lub służebności. Takie wpisy często zniechęcają potencjalnych nabywców, ważne jest więc aby pełnomocnik wierzyciela aktywnie uczestniczył w poszukiwaniu nabywców licytowanej nieruchomości.

Reasumując udzielanie kredytu kupieckiego rolnikom wiąże się ze sporym ryzykiem biznesowym. Ryzyko to można ograniczyć do minimum poprzez weryfikację wypłacalności przyszłego kontrahenta, odpowiednie udokumentowanie transakcji oraz zabezpieczenie wierzytelności. Jako firma mająca wieloletnie doświadczenie w zakresie odzyskiwania wierzytelności z gospodarstw rolnych oferujemy wszystkim zainteresowanym przedsiębiorcom wsparcie zarówno w zakresie zabezpieczeń transakcji jak i odzyskiwania należności. Zapraszamy do współpracy.

Edyta Koziarska

 

Artykuły, które warto przeczytać:

Jak zabezpieczyć wierzytelność

Windykacja niekonwencjonalna

Egzekucja ze spadku przysługującego dłużnikowi


Wszelkie publikacje udostępnione na stronie internetowej stanowią prezentacje subiektywnego stanowiska w zakresie odzyskiwania należności. PROGRESS nie ponosi odpowiedzialności za rezultaty działań podjętych w oparciu o zamieszczone na stronie informacje. Żadna z informacji znajdujących się na tej stronie nie stanowi porady prawnej. Przedsiębiorców zainteresowanych uzyskaniem pomocy w odzyskaniu należności prosimy o kontakt e-mail info@e-progress.com.pl lub tel. 518 235 285